चितवन – नारायणगढ–मुग्लिन सडकमा दुई महिनादेखि दैनिक चार घण्टा गाडी बन्द गरेर पुल बनाउन पहाड ताछ्न सुरु गरे पनि तुइन खोलाको पहरो फुटाउन सकस भएको छ ।तुइन खोलाको चट्टानी पहरो काट्न मेसिनले नसक्ने भएपछि विस्फोट गराउने निर्णय भएको नारायणगढ मुग्लिन सडक, नागढुंगा मुग्लिन सडक (पश्चिम खण्ड) आयोजनाका सूचना अधिकारी इन्जिनियर कृष्ण आचार्यले जानकारी दिए ।
उक्त सडकमा फागुन २० गतेसम्म मध्याह्न १२ बजेदेखि दिउँसो ४ बजेसम्म गाडी चल्न नपाउने भएका छन् । पुल बनाउनका लागि पहाड काट्न भन्दै पहिलो पटक पुस ५ गतेदेखि एक महिनाका लागि बिहान ११ बजेदेखि दिउँसो ३ बजेसम्म गाडी बन्द हुने गरेको थियो । माघ ५ मा पनि काम बाँकी रहेपछि समय अवधि एक महिना थपिएको थियो । फागुन ५ मा पनि काम नसकिएपछि गाडी बन्द हुने मिति १५ दिन लम्बिएको हो ।
सुरुमा पाँच ठाउँको पहाड काट्नका लागि बाटो बन्द भएको थियो । ‘अहिले तुइन खोला र चिसेन्जीबाहेक अन्यत्र काम बाँकी रहेको छैन,’ चिसेन्जीको सवै काम १०/१५ दिनभित्र भ्याइने उल्लेख गर्दै इन्जिनियर आचार्यले भने, ‘तुइन खोलामा गाह्रो भइरहेको छ । त्यहाँ मेसिनले काम गरेर पहाड फुटाउन नसक्ने पक्का भयो । विस्फोटक पदार्थ प्रयोग गर्नुपर्ने भयो ।’ तुइन खोलामा ११ मिटर चौडा र ६० मिटर अग्लो पहाड हटाउनुपर्नेछ ।
‘६० मिटर उचाइमध्ये हालसम्म २५ मिटर जति मात्रै घटाउन सकियो । बाहिर चर्केको जस्तो देखिए पनि भित्र निकै कडाखाले चट्टान रहेछ,’ आचार्यले भने, ‘मेसिनले काम गर्दा आगोको झिल्का निस्कने, सानो चिरा र थोरै धूलो मात्रै निस्कने मज्जाले फुटाउन नसकिने भयो ।’ दुई महिनामा आधा पनि उचाइ घटाउन नसकेपछि विस्फोटक पदार्थको सहारा लिनुपर्ने बाध्यात्मक अवस्था आएको उनले बताए ।
‘फागुन ३ गते चितवन जिल्ला प्रशासन कार्यालयमा बैठक बसेर यससम्बन्धी फाइल गृह मन्त्रालयमा पठाउने निर्णय भएको छ । फाइल गृह मन्त्रालय गइसकेको छ । गृह र रक्षा मन्त्रालय हुँदै सबै प्रक्रिया पूरा गरेर सुरक्षित तवरमा विस्फोट गराउने योजना छ,’ आचार्यले भने ।
नारायणगढ मुग्लिन सडक संघीय राजधानी काठमाडौं र पर्यटकीय सहर पोखरालाई देशको पूर्वी र पश्चिम भेगसँग जोड्ने मुख्य मार्ग हो । साना–ठूला यात्रु बस मात्रै नभएर सामान ढुवानी गर्ने ठूला ट्रक पनि यही सडक हुँदै ओहोरदोहोर गर्छन् । यो सडकलाई राजधानी काठमाडौंको ‘जीवन रेखा’ नै भन्ने गरिन्छ । नारायणगढ मुग्लिन सडक र नागढुंगा मुग्लिन सडक आयोजना (पश्चिम खण्ड) का प्रमुख किरण कार्कीका अनुसार नारायणगढ मुग्लिन सडक हुँदै दिनमा साना–ठूला १५ हजार गाडी ओहोरदोहोर गर्छन् ।
यो सडकलाई एसियाली मापदण्डअनुरूपको दुई लेनको फराकिलो सडक बनाउने काम तीन वर्षअघि सकिएको थियो । तर सडक खण्डमा पर्ने पुलहरू पुराना र एकै पटक दुई वटा गाडी ओहोरदोहोर गर्न गाह्रो हुने साँघुरा थिए । सडकमा रहेका १८ पुलमध्ये बाटो विस्तार भएको केही समयपछि तीन वटा पुल मात्रै सडकअनुसारको दुई लेनका बनेका थिए । सडक चौडा भए पनि पुल साँघुरो हुँदा बाटो पार गर्न बढी समय लाग्ने गरेको छ ।
फराकिलो हुन बाँकी १५ वटा पुललाई पनि दुई लेनको बनाउन ०७६ सालको चैत १० मा निर्माण कम्पनीसँग सम्झौता भएको थियो । सवा अर्ब रुपैयाँ खर्च गरेर तीन वर्षभित्र पुल बनाउने सुरुको सम्झौता थियो । तर सम्झौतालगत्तै कोरोनाका कारण लकडाउन सुरु भयो । जसका कारण म्याद थपेर काम सम्पन्न हुने समय ०८० सालको पुससम्म पुगेको छ ।
बनाउनुपर्ने १५ मध्ये अहिलेसम्म नौ वटा पुलको काम मात्रै लगभग सकिएको इन्जिनियर आचार्यले बताए । बाँकी ६ मध्ये मुग्लिन नजिकको खहरे खोलामा काम नै सुरु भएको छैन । सिमलताल, कालीखोला, तोपेखोला, तुइन खोला र चिसन्जी खोलाको पुलमा पहाड काटेर काम गर्नुपर्ने थियो । गाडी चलाउँदै पहाड काट्दा तल ढुंगा झरेर कुनै दुर्घटना हुने खतरा देखेका कारण गाडी रोकेर काम गर्नुपर्ने बाध्यता आएको आयोजना प्रमुख कार्कीले बताए । अन्यत्र पहाड हटाउने काम सकिए पनि तुइन खोलामा समय लाग्ने देखिएको छ ।रासस
